درمان منیسک
مینیسک چیست؟
مینیسکهای موجود در مفصل زانو، ساختارهای غضروفی C شکلی هستند که بین قسمت گرد پایین استخوان ران (فمور) و قسمت صاف بالای استخوان درشتنی (تیبیا) قرار دارند و موجب تعادل و هماهنگی میشوند. در طول حرکات زانو تماس بین استخوانها را متعادل کرده، نقش ضربهگیر دارند، ثبات زانو را افزایش میدهند و از غضروف مفصل محافظت میکنند.
فقط یکسوم خارجی مینیسکها از طریق جریان خون تغذیه میشوند، در حالی که بخشهای داخلی از مایع مفصلی تغذیه میشوند. به همین دلیل، بهبود آسیبها در قسمت داخلی دشوارتر است. مینیسکها حتی در زندگی روزمره تحت فشار قرار میگیرند و در فعالیتهای ورزشی فشار بیشتری متحمل میشوند. مینیسک خارجی به دلیل تحرک بیشتر کمتر از مینیسک داخلی آسیب میبیند. پارگیهای مینیسک داخلی سه برابر شایعتر از خارجی هستند.
پارگی مینیسک چیست؟
پارگی مینیسک معمولاً بر اثر حرکات ناگهانی چرخشی، خم شدن یا فشار بیش از حد زانو ایجاد میشود. دو مینیسک وجود دارد: داخلی (مدیال) و خارجی (لترال). پارگیها میتوانند در اثر تروما، تخریب ناشی از افزایش سن یا ناهنجاریهای مادرزادی ایجاد شوند.
علائم پارگی مینیسک
-
درد در زانو (بهویژه هنگام حرکت دادن زانو)
-
تورم و سفتی
-
احساس قفل شدن یا گیر کردن زانو
-
محدودیت در حرکات زانو
-
صدا دادن مفصل (صدای کلیک)
علل پارگی مینیسک
-
حرکات ناگهانی چرخش و خم شدن
-
افتادن روی زانو
-
چمباتمه زدن، زانو زدن یا بلند کردن بار سنگین
-
ورزشهایی مانند فوتبال و بسکتبال که نیاز به تغییر جهت ناگهانی دارند
-
تخریب مفصل ناشی از افزایش سن
-
بیماریهایی مانند آرتروز که ساختار زانو را تخریب میکنند
بهویژه در افراد بالای ۴۰ سال، پارگیها بیشتر ناشی از تخریب هستند تا تروما. در بیش از ۴۰٪ افراد بالای ۶۵ سال، پارگی مینیسک مشاهده میشود.
اقدامات اولیه در آسیبهای مینیسک
پس از آسیب، در مرحله اول باید اقدامات زیر انجام شود:
-
استراحت
-
استفاده از سرما (یخ)
-
ثابت نگه داشتن زانو و پرهیز از فشار آوردن
-
در صورت لزوم استفاده از داروهای مسکن
درمان مینیسک
گزینه درمانی بر اساس نوع پارگی، سن بیمار، سطح فعالیت و شدت علائم تعیین میشود.
۱. درمان غیرجراحی
-
فیزیوتراپی و تمرینات ورزشی
-
داروهای مسکن و ضدالتهاب
-
محدود کردن فعالیتها
-
استفاده از زانوبند یا بریس زانو
۲. درمان جراحی
الف. ترمیم مینیسک
-
در بخش خارجی مینیسک که دارای جریان خون است مناسب میباشد.
-
به صورت آرتروسکوپی انجام میشود.
-
روند بهبودی طولانی است اما مینیسک حفظ میگردد.
ب. منیسکتومی
-
بخش آسیبدیده و غیرقابل ترمیم مینیسک برداشته میشود.
-
روند بهبودی سریعتر است.
-
معمولاً در پارگیهای بخش داخلی ترجیح داده میشود.
علائم:
درد زانو: در ابتدا ممکن است خفیف باشد اما به مرور زمان شدیدتر میشود. درد هنگام راه رفتن، چمباتمه زدن یا بالا رفتن از پلهها افزایش مییابد.
تورم: طی چند ساعت پس از تروما ممکن است در زانو تورم ایجاد شود.
احساس قفل شدن: گیر کردن ناگهانی زانو یا ناتوانی در باز شدن آن اغلب دیده میشود.
احساس گیر کردن یا خالی شدن: ممکن است بیثباتی در زانو احساس شود.
صدا دادن: هنگام حرکت ممکن است از زانو صدای «کلیک» یا «تیک» شنیده شود.
محدودیت حرکتی: زانو به طور کامل خم یا باز نمیشود.
سفتی و حساسیت: بهویژه در بخش داخلی یا خارجی زانو حساسیت به لمس ایجاد میشود.
سوالات متداول:
شایعترین علائم پارگی مینیسک درد، تورم و احساس خالی شدن زانو است. در پارگیهای بزرگ، قطعهای از مینیسک جابجا شده و وارد فضای مفصل زانو میشود که باعث قفل شدن زانو و دشوار شدن راه رفتن فرد میگردد.
بافتهای غضروفی محافظ که بین مفاصل زانو قرار دارند مینیسک نامیده میشوند. مینیسک ممکن است بر اثر حرکت ناگهانی زانو یا وارد شدن فشار بیش از حد به زانو پاره شود. این عارضه در ورزشکاران بیشتر دیده میشود و با افزایش سن، بافتها ضعیفتر شده و حتی خم کردن زانو نیز میتواند باعث پارگی مینیسک گردد.
کارشناسان اعلام میکنند که در صورت درمان نشدن مینیسک، میتواند منجر به ناتوانی دائمی شود. برای پیشگیری از مشکلات مینیسک باید به این موارد توجه کرد؛ بیتحرکی، اضافه وزن و پارگیهای مینیسک که با افزایش سن به وجود میآیند، اگر درمان نشوند میتوانند باعث ناتوانی دائمی شوند.
در عمل جراحی پارگی مینیسک، برداشتن و بخیه زدن پارگی حدود ۱ ساعت طول میکشد.
با ما ارتباط برقرار کنید
برای دریافت اطلاعات رایگان در مورد مشکلات ارتوپدی خود، فرم کنار را پر کنید تا سریعاً با شما تماس بگیریم.
