ÖN ÇAPRAZ BAĞ AMELİYATI
Ön Çapraz Bağ Ameliyatı Nedir?
Ön çapraz bağ (ACL), diz eklemini oluşturan uyluk (femur), kaval (tibia) ve diz kapağı (patella) kemikleri arasındaki stabiliteyi sağlayan en önemli bağlardan biridir. Özellikle basketbol, futbol, kayak ve jimnastik gibi sporlarda ani yön değişiklikleri, sıçrama sonrası dengesiz inişler veya travmatik darbeler sonucu yaralanabilir.
Ön çapraz bağın işlevini kaybetmesi durumunda, bağın yeniden yapılandırılması amacıyla yapılan cerrahi müdahaleye ön çapraz bağ rekonstrüksiyonu (ön çapraz bağ ameliyatı) denir. Bu ameliyat, kapalı (artroskopik) yöntemle yapılır ve yaklaşık 1–1,5 saat sürer. Minimal invaziv tekniklerle gerçekleştirildiği için kanama, enfeksiyon ve ağrı riski oldukça düşüktür.
Ameliyat sonrası hasta genellikle 1 gece hastanede kalır. Taburcu olduktan kısa süre sonra, başarılı bir iyileşme süreci için fizik tedavi ve rehabilitasyona başlanması önerilir.
Ön Çapraz Bağ Yaralanması Tedavi Edilmezse Ne Olur?
Tedavi edilmeyen ön çapraz bağ yaralanmaları zamanla diz ekleminin stabilitesini bozarak, kıkırdak yapısına zarar verebilir. Bu durum ilerleyen dönemlerde diz kireçlenmesi (osteoartrit) gibi kalıcı problemleri beraberinde getirebilir. Ayrıca, sporla ilgilenen bireyler için aktivitelerde tekrarlayan zorlanmalar ve yaralanma riski artar.
Tedavi Yöntemleri
- Cerrahi Yöntem: Sporcular ya da aktif bireylerde, stabiliteyi yeniden sağlamak amacıyla genellikle tercih edilir.
- Cerrahi Olmayan Yöntemler: Günlük yaşamında yüksek düzeyde fiziksel aktiviteye ihtiyaç duymayan, spor yapmayan bireylerde tercih edilebilir.
Ameliyat Sonrası Süreç
Ön çapraz bağ ameliyatı sonrası iyileşme süreci, sadece cerrahi başarıya değil, aynı zamanda uygulanan fizik tedavi programına da doğrudan bağlıdır. Özellikle kaybedilen kas gücünün yeniden kazanılması ve eklem hareket açıklığının artırılması için fizik tedaviye erken dönemde başlanmalıdır.
Fizik Tedavi Süresi ve Egzersizler
Fizik tedavi süresi hastanın durumuna göre değişmekle birlikte, ortalama 6–9 hafta sürer. Bazı hastalarda bu süre 12 haftaya kadar uzayabilir. Fizik tedavi programı disiplinli şekilde uygulandığında hasta, eski fiziksel kapasitesine ve spor aktivitelerine güvenle dönebilir.
Sık Uygulanan Egzersizlerden Bazıları:
- Diz Esnetme Egzersizi:
- Yere oturun, bacaklarınızı öne doğru uzatın.
- Bir havluyu ayak tabanınızın altına yerleştirip uçlarından tutun.
- Topuğu yerden kaldırmadan dizi kendinize doğru çekin.
- 10 saniye bekledikten sonra gevşetin ve hareketi tekrarlayın.
- Sabit Bisiklet Egzersizi:
- Hafif tempoda, günde 5–10 dakika bisiklet çevirme egzersizi yapılabilir.
Ameliyatsız Tedavi Yöntemleri
- Dinlenme: Diz üzerine yük bindirmemek, hem şişliği hem de ağrıyı azaltır.
- Buz Uygulaması: Günde birkaç kez, 20–25 dakika süreyle uygulanabilir.
- Bandajlama: Diz çevresine elastik bandaj uygulanarak destek sağlanabilir.
- Yüksekte Tutma: Bacağı kalp seviyesinin üzerinde tutmak, ödemi azaltır.
İyi bir değerlendirme, doğru tedavi planı ve disiplinli bir rehabilitasyon süreci ile ön çapraz bağ yaralanmalarında başarılı sonuçlar elde etmek mümkündür. Doç. Dr. Ata Can, ön çapraz bağ cerrahisi ve sonrası süreçte hastalarına en güncel tıbbi yaklaşımlar doğrultusunda hizmet sunmaktadır.
Belirtiler:
- Hareket esnasında diz içinden gelen ses ve uyuşma hissi.
- Şiddetli ağrı ve hareket kısıtlılığı.
- Yürürken rahatsızlık hissetme.
- Hareket alan kaybı.
- Dizde hızla şişme gibi durumlar görülmektedir.
Diziniz ağrıyorken kitlenme gibi durumlar da yaşıyorsanız menisküs yırtığından da şüphe edilebilir. Ön çapraz bağ yaralanmalarında menisküs yırtıkları da görülebilir.
Sık Sorulan Sorular:
- Çapraz bağ yaralanmalarında tedavi için bazı hastalara istirahat önerilir. Ortalama 1 hafta sonra hastanın bacağında oluşan şişlik, ağrı ve kızarıklıkların geçmesi beklenir. Daha sonra hasta normal bir şekilde basarak yürümeye devam edebilir.
- Çapraz bağ yaralanmalarında tedavi için bazı hastalara istirahat önerilir. Ortalama 1 hafta sonra hastanın bacağında oluşan şişlik, ağrı ve kızarıklıkların geçmesi beklenir. Daha sonra hasta normal bir şekilde basarak yürümeye devam edebilir.
- Çapraz bağ yaralanmalarında tedavi için bazı hastalara istirahat önerilir. Ortalama 1 hafta sonra hastanın bacağında oluşan şişlik, ağrı ve kızarıklıkların geçmesi beklenir. Daha sonra hasta normal bir şekilde basarak yürümeye devam edebilir.
- Çapraz bağ yaralanmalarında tedavi için bazı hastalara istirahat önerilir. Ortalama 1 hafta sonra hastanın bacağında oluşan şişlik, ağrı ve kızarıklıkların geçmesi beklenir. Daha sonra hasta normal bir şekilde basarak yürümeye devam edebilir.
Bizimle İletişime Geçin
Ortopedik rahatsızlıklarınızla ilgili ücretsiz bilgi almak için yan taraftaki formu doldurun, size hızlıca dönüş yapalım.
