KALÇA KIRIĞI
Kalça Kırığı Neden Olur?
Kalça kırığı, özellikle yaşlı bireylerde sık görülür. Bunun en temel nedeni, kemik yapısının zayıflaması ve osteoporozdur. Yaşlı bir bireyin basit bir düşmesi bile kalça kırığına yol açabilir. Menopoz sonrası kadınlarda osteoporoz daha sık görülmesi nedeniyle risk artar. Zayıf kemik yapısına sahip kişilerde, bazen travma olmadan da kırık gelişebilir.
Yaşlı bireylerde tansiyon düzensizlikleri, görme bozuklukları, reflekslerde ve kas gücünde azalma da düşmeleri kolaylaştırır. Gençlerde ise kalça kırığı genellikle trafik kazası, yüksekten düşme gibi şiddetli travmalar sonucu meydana gelir.
Kalça Kırığı Belirtileri
- Kasıkta veya uylukta şiddetli ağrı
- Kalçada şişlik, morarma ve hassasiyet
- Yatarken, otururken veya yürürken ciddi zorlanma
- Kalçayı döndürmede rahatsızlık
- Etkilenen bacağın kısalmış ve dışa dönmüş görünmesi
Kaçla Kırığı Tanısı
Kalça kırığı tanısı, hastanın şikayetleri ve fizik muayene ile değerlendirilir. Kesin tanı için görüntüleme yöntemlerinden faydalanılır:
- Röntgen: İlk ve temel görüntüleme yöntemidir.
- MR veya kemik sintigrafisi: Röntgenle saptanamayan kırıklar için kullanılır.
Kalça Kırığı Tipleri
Kalça kırığı, femurun farklı bölgelerinde oluşabilir:
-
Femur boyun kırığı: Uyluk kemiği ile kalça arasındaki boyun bölgesinde oluşur.
-
Trokanterik kırık: Femurun iki trokanter bölgesi arasında görülür, genellikle yaşlılarda ortaya çıkar.
-
Subtrokanterik kırık: Femurun üst kısmında, trokanter altı bölgede oluşur. Genellikle yüksek enerjili travmalar sonrası meydana gelir.
Kalça Kırığı Tedavisi
Tedavi yöntemi, kırığın tipi, hastanın yaşı ve genel sağlık durumuna göre değişir:
Cerrahi Olmayan Tedavi
- Sadece çok nadir ve stabil kırıklarda tercih edilir.
- Hasta mutlak istirahate alınır, yakın takip gerekir.
Cerrahi Tedavi
- Genç hastalarda kırığın onarımı amacıyla vida, çivi, veya plaka kullanılır.
- Yaşlı hastalarda, kemiklerin iyileşme potansiyeli düşük olduğundan parsiyel veya total kalça protezi tercih edilir.
- Trokanterik ve subtrokanterik kırıklarda kompresyon çivileme ameliyatı uygulanabilir.
Ameliyat Sonrası Süreç
- Hasta taburcu olduktan sonra fizik tedaviye başlanmalıdır.
- Erken dönemde ayağa kalkma ve yürüme fizyoterapist eşliğinde yapılmalıdır.
- Ayağa yük vermeden önce belirli egzersizler uygulanmalı ve doktorun yönlendirmesine göre ilerlenmelidir.
- Ameliyat sonrası bakım, iyileşme sürecinin sağlıklı ilerlemesi için oldukça önemlidir.
Kalça Kırığı Kimlerde Daha Sık Görülür?
- 65 yaş üstü bireyler: Yaşla birlikte kemik yoğunluğu ve denge azalır.
- Kadınlar: Özellikle menopoz sonrası kemik erimesi riski artar.
- Osteoporoz hastaları: Zayıf kemikler kolay kırılır.
- Nörolojik hastalıkları olanlar: Parkinson, Alzheimer gibi hastalıklarda düşme riski yüksektir.
- Daha önce düşenler: Tekrar düşme ihtimali fazladır.
- Yetersiz beslenenler: Kalsiyum ve D vitamini eksikliği kemikleri zayıflatır.
- Hareketsiz yaşam sürenler: Kas ve kemik zayıflığı düşme riskini artırır.
- Görme bozukluğu olanlar: Çevresel riskleri fark etmekte zorlanabilirler.
- Kronik hastalığı olanlar
Sık Sorulan Sorular:
- Kalça kırılması ameliyatından sonra kırığın kaynaması genellikle 6-8 hafta aralığında değişmektedir.
- Kalça kırığı olan hastaların %15-30’u bir sene içerisinde hayatını kaybetmektedir. Bu durum, çok yaşlı hastalarda, kontrol edilemeyen başka hastalıkları olanlarda ve kırık öncesi günlük aktivitelerine özen gösterilmesi gereken kişilerde daha fazladır.
- Total kalça protezi sonrası komplikasyon oranı düşüktür. Kalça enfeksiyonu gibi ciddi komplikasyonlar hastaların yaklaşık %1’inde görülür1. Kalp krizi veya felç gibi tıbbi komplikasyonlar daha az görülmektedir.
- Kalça kırığının hemen anlaşılması oldukça mümkündür. Olay esnasında kemikten gelen sesle kırığın anlaşılması oldukça mümkündür. Ayrıca kırık bölgesinde ciddi bir şekilde şişliğin oluşmasıyla kırık hemen anlaşılır.
- Düşme, yaralanma gibi dışarıdan gelen darbe ve travma sonucu kırık oluşmaktadır. Kalça kırılması oldukça ciddi bir hastalıktır. Bu yüzden kırık belirtisi gösteren kişiler vakit kaybetmeden doktora başvurmalıdır.
Bizimle İletişime Geçin
Ortopedik rahatsızlıklarınızla ilgili ücretsiz bilgi almak için yan taraftaki formu doldurun, size hızlıca dönüş yapalım.
